Author: Институт перевода Библии
Date: 2024-04-28T06:54:31.299958+00:00

ЦӀийи Йикьрар: Якьубдин

ЦӀийи Йикьрар: Якьубдин

1. Сифте гаф

1. Якьубдин

1. Читин гафар

2. Ччвурар (ЦӀийи Йикьрар)

3. Картйир

4. Шиклар

Creative Commons: BY-NC-ND 4.0

© Институт перевода Библии; Информацию о лицензии этого издания можно найти здесь: https://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/4.0/deed.ru

Институт перевода Библии

Институт перевода Библии, 101000 Москва, Главпочтамт, а/я 360
ibt_inform@ibt.org.ru

Правила использования текстов библейских переводов ИПБ: https://ibt.org.ru/ru/rules

ЦӀийи Йикьрар

Библия илтӀикӀру Институт

Москва

2010

ЦӀийи Йикьрар

Фикрар-хиялариз:

ibt_inform@ibt.org.ru

ISBN 978-5-93943-149-1

© Институт перевода Библии, Москва, 2010

Сифте гаф

Сифте гаф

Гьюрматлу дустар!

Учвухь хьайи му «ЦӀийи Йикьрар» кӀуру Китаб Аллагьдин гирами китабдин кьюбпи пай ву.

Сабпи пай, Кюгьне Йикьрар, мегьел жугьуд чӀалнаан ихь чӀалназ илтӀибкӀнадар. Дидин кӀулин мяна-метлеб, сар касди, Адамди, учв халкь гъапӀу Аллагьди кӀуруб дарапӀди, фици гьадгъулантина гъабхьи вари инсаният гунагьвалиъ абхънуш ва гьадму гунгьиккан адмийир уьрхбан бадали гьапӀну ккундуш, улупуб ву. Яни Дугъу Чаз Чан хусуси халкьди жугьдар ктагъуру, дурарихъди Йикьрар йитӀну, Къанун дебккру, хъа дурарихьан думу Йикьрар, Къанундиъ улупнайиси, кӀулиз адагъуз гъабхьундар. Дурари, чпин терефнаан, Йикьрар тамам апӀури гъахьундар кӀури, Аллагьра, дурариз дилигну, Чав кӀуруб тамам апӀбахьан гьудучӀвундар. Жугьдарихъди йитӀнайи Йикьрарилантина вари инсаниятдиз дубхьну ккуни ужʼвал Аллагьди тамам апӀури имийи. Гьамус Дугъу жугьдарихъди ваъ, хъа вари инсанарихъди ЦӀийи Йикьрар йитӀну ккундийи. ЦӀийи Йикьрар чпин ихтиярнаъ учӀвган, сабпи Йикьрар йирсивализ, яни кюгьневализ илтӀикӀнийи.

Аммаки, гьадму Кюгьне Йикьрарна Къанун инсанариз, чпин удудукьрувал ва чиб-чпиинди чпин гунгьариан удучӀвуз даршлувал улупуз кӀури, ЦӀийи Йикьрарихъ хъапӀрайи рякътӀан дайи. Ари гьадму Кюгьне Йикьрариъ жугьуд халкьдихъди улхури гъахьи Аллагь гьаму ЦӀийи Йикьрариъра, инсанарин арайиз дуфну, Учв адмиси адмийирихъди улхури гъахьну ва гьамус, гъиямат йигъаз хъана гъюрза дупну гаф тувну, аьршариз душна.

Думу адмийиригъна гьаз гъафну? Кюгьне Йикьрариъ Къанундиинди гьарсар касди чан гунгьихъанди мал гъурбан дапӀну ккундийи, гьякьди апӀуруш, гунагь гъапӀур аьжализ тувну ккундийи, хъа Аллагьдиз гьарсар кас масанди ву: Дугъу, инсан чӀивиди гъитну, гьадгъан гунгьарихъанди маларин ифи удубзуз гъитру, эгер гунагь гъапӀу гьар касдин ифи удубзуйиш, дюнʼяйиин гьич сар каскьан гъузидайи, гьаддиз инсандихъанди инсандин гунгьин жаза малариин алабхъуру.

Аллагьдиз инсанар гьадмукьан ккун гъахьнушра, дурар гунгьарихъан хътакундар. Фукьанна фукьан ва фукьандизкьан гьич саб тахсир ктру маларин ифи удубзури хьидихъа! Аллагьдиз инсан гьадмукьан масанди вуйиган, Дугъу дурарихьан гъиямат йигъан Чан улихь гьич саб тахсир ктарди дугъужвуз шлуси, саб ужу шлу рякъ ктабгъну ккундийи. Сар балайикк ккахънайиган, думу ккунири гьапӀну ккунду? Дюз вучва, жвуван жан гьяйиф дапӀну ккундар; ари Чав халкь гъапӀу инсан масан гъапӀу Аллагьдира, гунгьариъ кӀулихъди арснайи инсан марцц апӀбан бадали, Чан жан гьяйиф дарапӀди, варидарихъанди сар Учв гъурбан гъахьну. Дугъу гъапӀу ужувлаз дилигну, гьар шли Думура гьаци ккун гъапӀиш, дицир Дугъахъди гьаммишандиз женнетдиъ ахъди. Жараси женнетагьли хьуз шлуб дар.

Ари Аллагьдин гьадму ужувлакан ктибтурайи Гирами китабдин кьюбпи пайназ ЦӀийи Йикьрар кӀуру. Душваъ Аллагьдин гьадму ужувлакан ва Дугъан веледар хьпан бадали, инсанари гьапӀну ккундуш, ктибтура. Аллагьди, Чав гъапӀу ужувлакан вари инсаниятдиз хабар дебккай, гъапну, ари гьадму Хабар – ЦӀийи Йикьрар, учу, табасаран чӀалназ илтӀибкӀу Рашид Азизовди, гъалатӀар ктагъу Шарафудин Дашдемировди, Шамиль Казиевди, Сабрина Шихалиевайи, Михаил Алексеевди ва Гирами китабар илтӀикӀру институтдин, бицӀирилан ккебгъну, вари гъулугъчйири табасаран халкьдиз дебккрача.

ЦӀийи Йикьрарнаъ улупнайи гьядисйир хьуз хъюгъхъанмина, яни думу Ужʼвал инсаниятдиз дебккхъанмина кьюд агъзур йистӀан зиина гъубшну. ЦӀийи Йикьрарин пай гьадму гьядисйир чпин улариз гъяркъю шагьидари грек чӀалниинди дибикӀнайи Гирами китаб ву. Дидин хъана уччвуйи гъавриъ ахъруси, Китабдин ахириъ, алахьру читин гафарин мяна ачухъ апӀурайи словарь ва гьядисйир наан шули гъахьнуш гъавриъ тӀаърайи шиклар, схемйир ва картйир туврача.

ЦӀийи Йикьрар 27 Китабдикан ибарат дубхьнайи саб гъварч ву, ва, урхрудариз сацӀиб гъавриъ ахъуз кюмек ибшри дупну, гьар Гирами китабдин улихь дидкан жикъидиси мялуматра туврача.

Библия илтӀибкӀру институтди думу табасаран чӀалназ илтӀибкӀдариз, дидин редакторариз ва думу адабгъуз кюмек гъапӀдариз – варидариз чухсагъул кӀура. Табасаранариз чпин багъри чӀалниинди Аллагьдин Гаф урхуз мумкинвал хьувалиин учу шад вуча.

Библия илтӀикӀру институт

Якьубдин

Якьубдин

1. Якьубдин

1. 1

2. 2

3. 3

4. 4

5. 5

Якьубдин

Вари хъугърудариз Якьубдин кагъаз

Чпин диндин аьдатар уьмриз кечирмиш апӀурча, кӀури хъюгъну, аьхю читинвалариъ ахьу хъугънайидариз Гирами Рюгьну Агъайин чве вуди гьисаб апӀурайи Якьубдихьди гьаму кагъаз бикӀуз гъитру. Исайихъ сифте хъугъдарин хасиятнаъ алахьру саспи суалариин Якьуб хъайи-хъайиси дийигъура. Дурарикан сакьюдар, чпиз айи девлетниин элеъну, касибарин улихь чпи заанди дисуйи. Сакьюдари, футна гъабхури, жарадарилан улхури, гизаф пис ляхнар гъапӀнийи, хъюхъ хъазабгну лицуйи, жарадариз къаршу чӀуру ниятар кӀваъ дисуйи. Гирами Рюгьну хъугъвал ляхнииндитӀан улупуз шлуб дар ва, гьаддиз, инсанра гьаци уьрхиди кӀурайи. Дугъу дурарин улихь гьамциб суал дивра: «Йиз гъардшар, фу тӀяаьм ахъа, эгер шли, хъугъраза, кӀураш, хъа ужувлан ляхнар апӀдарш?» (2:14). Мушваъ Гирами Рюгьну хъугърударикан Месигьди улупнайи рякъюъди гъягъюз юкӀв хътру касариз кӀура. КӀваантӀан Аллагьдихъ хъугънайири, саб шак адарди, Гьадгъаз ккуниб апӀуру.

1

Хъугъвал ва аькьюл

1^1Аллагьдин ва Агъа Иса Месигьдин лукӀ Якьубдихьан вари дюнʼя вуйибси дарагънайи Израилин йицӀикьюб тухмин Аллагьдин адмийириз – саламар!+

2Йиз гъардшар, учвʼин гьар жюре читинвалар алахьруган, учву лап бахтлу касарси гьисаб апӀинай,+
3фицики, ичв хъугъувал читинвалариантина удубчӀвруган, сабурлувал арайиз гъюруб аьгъячвуз+. 4Ва гьамциб сабурлували чан ляхин кӀулиз адабгъну ккунду, гьамдиинди учву гьуркӀдар ва тамамдар шулачва, учвуъ камивал хьибдар+.

5Эгер учвкан шлиз аькьюл гьубкӀрадарш, дугъу, гьяйиф ктарди багъиш апӀру ва камивалар дарагру Аллагьдикан тӀалаб апӀри ва Аллагьди дугъаз тувди+. 6Хъа учву хъугъвал ади тӀалаб дапӀну ккунду, саб шак адарди, фицики, шаклу шлур, микӀру гьипнайи ва ибикьурайи гьюлин лепейиз ухшар ву+. 7Мицир касди, Агъайихьан фукӀа-мукӀа шулиз кӀури, фикир дарапӀри+. 8Шаклу вуйири кьюбдикан фикир апӀури шулу, думу чан ляхнариъ ижмир шулдар.

Гьякь девлетнакан

9Касибвалиъ айи гъардаш Аллагьдин улихь учв заан вуйивалиин фурслуди ккунду+. 10Хъа девлетлур чан мютӀюгъвалиин фурслуди ккунду, гьаз гъапиш, думу, чӀурдин кюкюси, жвартӀ хьиди. 11Ригъ гьудубчӀвуру ва убцрушин абхъру. Убцрушнаан укӀ чубхуру, дидин кюкю алдабхьуру ва дидин уччвувал йибкӀуру. Гьамдиз ухшарди девлетлуйирра, чпин вари ляхнарра хъади, терг хьиди+.

12Читинвалариъ ахърур хушбахтавар ву. Читинвалариан Аллагь ккунди удучӀвуриз, Аллагьдихьан, Чав Гаф тувнайиси, гьаргандин уьмрин таж рубкьиди+. 13Читинвалариъ ахъру сарира «Му читинвалар Аллагьди гьаънайидар ву» дупну ккундар, фицики Аллагьдин писваларихъди вуйиб гьич фукӀара адар ва саризра читинвалар гьаъдар. 14Хъа гьарсар кас чан тямягьяри зигура, хъа ккаъра ва дючӀюркьну гъитра. 15Тямягьну, дишагьлийикси, гунагь кибшру ва апӀуру, хъа гунгьи, ликриин гъабшиган, аьжал хуру+.

16Йиз масан гъардшар, учву учвуз кучӀлар апӀрубси мапӀанай+. 17Гьарсаб ужувлаз апӀурайи ляхин ва гьубкӀну вуйи хъуркьвал заълан, Аллагьдихьан, аьршарин акв арайиз гъабхи Адашдихьан вуйиб ву. Аллагь гьаммишан сабсир ву ва гьюдюхрур дар+. 18Дугъу Чан гьякь вуйи Гафналантина, Чав халкь гъапӀубдик варибдик варитӀан заан вуйидар хьпан бадали, ухькан Чаз веледар ктаъну.

Хъпехъуз ва кӀул ккивуз аьгъю йибхьай+.

19Йиз масан гъардшар, гьаммишан гафар апӀузтӀан – кӀурубдихъ хъпехъуз гьяракатнаъ йихьай ва хъял кубчӀвуз гьялак махьанай,+
20даршиш, инсандик хъял кайивали Аллагьдиз ккуни дугъривал хурдар. 21Гьаци вуйиган, учву апӀурайи ляхнариъ писваларихьанна гьякьсузваларихьан ярхла йихьай ва ичв кӀваъ урзурайи Аллагьдин аьгъювалар мютӀюгълуди кьабул апӀинай, фицики гьаму аьгъювалари ичв рюгьяр уьрхиди+. 22Аллагьдин гаф тамам апӀинай, хъа эгер учву думу деебхьнутӀан гъибтдарш, учву учвуз кучӀлар апӀурачва+. 23Эгер шли, Аллагьдин аьгъювалариъ кӀурайидар дарапӀри, деерхьнутӀан гъитрадарш, думу гюзгдиан чан маш рябкъюрайириз ухшар ву. 24Думу чаз дилигну гьудучӀвиди ва гьадму гагьди, учв фицир вуш, кӀваълан гьархди. 25Хъа, азадвал хру варитӀан заан вуйи Аллагьдин закон кӀваантӀан аьгъю апӀрур ва кӀваълан гьадрапӀри гьаддихъди чан ляхнар кӀулиз адагърур, чан ляхнариъ бахтлу хьиди+. 26Эгер шли учв дугъри вуза кӀури фикир апӀураш, хъа чан мелзнан эйсивал апӀуз аьгъдарш, дугъу чав чаз кучӀлар апӀура ва дугъан дугъривал файдасуз ву+. 27Аллагьдизна Аьршарин Адашдиз ккуни чиркин дару марцци дугъривал – касибвалиъ айи ачӀни хпаризна йитимариз кюмек апӀувал ва жвув гьаму дюнʼяйин чиркинвалариккан уьрхювал ву+.

2

Ичв багахь хьайидар ккун апӀинай

2^1Йиз гъардшар, ихь адлу вуйи Агъа Иса Месигьдихъ хъугъри, адмийир ккунидаризна даккнидариз жара мапӀанай+. 2Мисалназ, учву уч духьнайишваз багьа палат али ва гъизилин тӀублан хъайи адми гъюру, гьацира – йирси палат али касибра. 3Учву багьа палат алириз, артухъ гьюрмат апӀури, гьамци кӀурачва: «Уву гьаму ужударсдар йишварикан гьамунубдиин деъ». Хъа касибдиз кӀурачва: «Гьатушвахьинди гьудучӀв», ясана, «Йиз ликарихъинди деъ». 4Учву гьапӀрачва? Учву сарин улихь сар заан апӀурачва ва ичв дюз дару хияларихьди, фунур артухъур вуш, гьял апӀурачва. 5Хъебехъай, йиз масан вуйи гъардшар! Аллагьди гьаму дюнʼяйин улихь касиб вуйидар кадагънадаринхъа, чпин хъугъувалиъ мюгькам ва, Учв ккунидариз гаф тувнайиси, Чан Паччагьлугъдин ирс рубкьрудар хьпан бадали+? 6Хъа учву касибар гьясбикк апӀурадарчва! Девлетлуйир даринхъа учвлан гъидикь алдабхъурайидар. Учву судариз хъчӀюхюрайидар гьадрар даринхъа? 7Гьадрар даринхъа, учву Чазди кадагънайи Месигьдин ччвур беябур апӀурайидар?! 8Эгер учву дугъриданра, Гирами китабариъ улупнайи: «Багахь хьайир жвуваз жвувси ккун апӀин» кӀуру паччагьвалин закондиъ айиси апӀураш, учву дюзди апӀурачва. 9Хъа эгер учву сартӀан сар артухъди дисураш, гунагьариъ ахърачва, ва учвуз, закон гъючӀюбгъдаризси, жаза гьадабтӀиди. 10Гьаз гъапиш, шли, Къанундиъ улупнайиб вари тамам апӀури, хъа душвʼан саб фукӀа-мукӀа тамам дарапӀди гъибтиш, дицир кас вари Къанун чӀюбгъбаъ тахсиркар ву+. 11Фицики «кьяппавал мапӀан» гъапи Аллагьди «миликӀан» гъапундаринхъа? Ва гьаддиз, эгер уву кьяппавал апӀурадарш, хъа йивну йикӀураш, Къанун чӀюбгъюрава. 12Азадвал тувру Къанундиинди суд апӀурайи адмийинсдар гафар ва ляхнар апӀин+. 13Фицики Аллагьдин судди жарариз ужʼвал дарапӀрурин язухъ апӀидар. Ужʼвал судтӀан зиина ву!+

Хъугъувал ва ужувлан ляхнар

14Йиз гъардшар, фу тӀяаьм ахъа, эгер шли, хъугъраза, кӀураш, хъа ужувлан ляхнар апӀдарш? Мициб хъугъували думу уьрхидар, гьаци дарин? 15Эгер чвуччвуз, ясана чуччуз алабхьуз палат, ясана ипӀуз уьл адарш, 16хъа учвкан сари: «Гъарах мясляаьтниинди. Яшамиш йихь манишнаъ ва тухъди!» – дупну, фукӀа-мукӀа дугъаз адрубдикан тутрувиш, мушваъ фу шул+? 17Ари гьамци, эгер хъугъувал лайикь вуйи ляхнариинди улупдарш, хъугъувал дубкӀнайи гьисаб ву.

18Сари пуз мумкин ву: «Увуз хъугъувал авуз, хъа узуз – ляхнар! Ляхнар дарди яв хъугъувал гьан, улуп узуз! Хъа узу увуз йиз ляхнариъ рябкъюрайи йиз хъугъувал улупидизавуз»+.

19Уву Аллагь сар вуйивалихъ хъугърана? Ужуйи апӀурава! Гьеле жинарра хъугъра ва гукӀунди йихура+.

20Эй ичӀи инсан! Увуз ляхнариинди дару хъугъувал файдасуз вуйивал аьгъю дубхьну ккундийвуз? 21Хъа ихь абйирин аба Ибрагьим, чан бай Исакь, гъурбан апӀрушвʼина гъахиган, чан ляхнариинди гьякь гъапӀундайинхъа+? 22Рябкъюрайвуз, дугъан хъугъувал ляхнариинди шуйи ва ляхнарин кюмекниинди дугъан хъугъувал гьубкӀуб гъабхьну+. 23Ва гьамци, Гирами бикӀбариъ дибикӀнайиб тамам гъабхьну: «Ибрагьим Аллагьдихъ хъугънийи ва, чан хъугъувализ дилигну, думу гьякь гъапӀнийи» ва гьаддиз, дугъаз Аллагьдин дуст гъапнура вуйи+. 24Рябкъюрайчвуз, Аллагьдин улихь адми, неинки саб хъугъвалиинди, хъа чан ляхнариинди гьякь апӀура. 25Гьаци гъабхьну качʼвал кайи Раавдихъдира. Дугъу, чпин шагьур ахтармиш апӀури гъафидар, кьабул дапӀну, жара рякъди гьаиган, думу чан ляхнариз дилигну, гьякь гъапӀундайинхъа?! 26Ари гьамци, рюгь адру беден фици дубкӀну шулуш, хъугъувалра, ляхнар даруган, дубкӀна.

3

Мелз ва гафар

3^1Йиз гъардшар, вари мялимар хьуз мюхъюгъянай. Ихь, мялимарин, суд ижмиди апӀруб аьгъячвузки,+
2фицики ухьу варидари гагь-гагь лайикьсуз тӀулар апӀурахьа. Чан мелзниинди чӀуруб даркӀрур гьуркӀу кас ву ва дугъаз чан бедендин эйсивал апӀузра кьувват а+. 3Эгер гьяйвнин сппаригъ ухьу фури гъипиш, думу ухьуз мютӀюгъ шулу, дидин вари жандин эйвал апӀурхьа+. 4Гьадмукьан аьхю гимйирра магьа гьаци, пис микӀари гьирчнайидар, саб бицӀи рулиинди хъапӀрури чаз ккунишвахъинди хъапӀра. 5Гьамци ихь мелзра, учв ихь бедендин бицӀи пайтӀан даршра, дидхьан зурба ляхнар апӀуз шулу. ЦӀюмгъял кабхъиш, гьадму бицӀи цӀи зурба яркур убгуру! 6Мелз – цӀа ву. Ихь жандин имбу паярик гъилигган, дидиъ варитӀан гизаф писвал а. Диди вари жан чиркин апӀура; дидик жегьеннемдин цӀикан цӀа кабхъра ва ихь уьмур убгура+. 7Адмийи гьубкьу жюрейин гьяйванатар, жакьвар, улчвурхури гъягърудар ва гьюлерин гьяйванатар вердиш дапӀна ва апӀурира а. 8Хъа гьич сарихьанра мелз вердиш апӀуз шулдар. Му дебккуз даршлу, агъуйи абцӀнайи завал ву. 9Гьамдиинди ухьу ихь Адаш Агъайин тярифар апӀури шулхьа ва гьамдиинди Аллагьдиз ухшар ади халкь дапӀнайи адмийириз агьрарра апӀури шулхьа+. 10Саб ушвниан удучӀвуру ужувлан гафарра, агьрарра. Йиз гъардшар, дици дубхьну ккундар. 11Саб булагъдиан марцци штарра, кьилзи штарра удучӀвури хьуз мумкин вуйинхъа? 12Йиз гъардшар, шулин ари, инжирин гьаригъ хифар гъиршри, ясана тӀумтӀарин ширариин инжирар илиршури? Гьаци кьилзи булагъдиан марцци шид удубчӀвуб мумкин дар!

Гьякь вуйи аькьюл ва кучӀал

13Ичв арайиъ фужкӀа дугъридан фагьумлу ва варибдин гъавриъ айи кас адарин? Эгер дицир аш, дугъу чан фагьумлувал гьякь уьмриинди улупну ккунду, фагьумлуйириси кӀул ис дапӀну ккунду+. 14Хъа эгер ичв юкӀвариъ пис бахилвал аш, ва иблисвалиинди жвуваз хайир абгураш, фурслу махьанай ва гьякьнакан кучӀал макадапӀанай. 15Мициб фагьум заълан гъюруб дар, думу му дюнʼяйинуб ву; рюгьниинди вуйиб дар, иблисдихьан гъюрайиб ву+. 16Наан бахилвал ва жвувтӀан даккнивал аш, гьадушваъ къайдасузвал ва гьарсаб пис ляхин а. 17Заълан гъюрайи фагьумлувал, сифте нубатнаъ, марцциб ву, гьацира мясляаьт хурайиб ву, аькьюллуб ву, аьлакьайихъна хруб ву, рягьимлувалихьди ва ужувлан ляхнарихьди абцӀна, диди адмийир ккунидаризна даккнидариз жара апӀдар ва машназ лигдар. 18Ислягьвал бадали мясляаьтниинди лихрудари гьякьвалин бегьер ккадабцӀиди+.

4

Аллагьдиз бахш йихьай

4^1ГьапӀрудар ву ичв гъярхьбарна гьюжатар? Ичв жанариъ урхьурайи тямягьярилан гъюрайидар даринхъа+? 2Учвуз фу-вуш ккундучвуз, хъа думу шуладарчвуз, гьаддиз чиб-чпигъ гъярхьну йихурачва. Учву гужназ хъюгърачва, хъа фукӀара шуладарчвухьан, ва гьаддиз, гьюжатар апӀурачва ва гъярхьрачва. Учвуз ккуниб шуладарчвуз, гьаз гъапиш Аллагьдикан ккун апӀурадарчва. 3Учву ккун апӀурашра, ккун апӀурайиб тамам шуладаричв, гьаз гъапиш учву ужудар ниятариз ккун апӀурадарчва, хъа – ичв тямягьяр гьуркӀбахъди+. 4Дюз дарудар, учвуз аьгъдарди айчвуз, гьаму файдасуз дюнʼяйихъди хьувал – Аллагьдихъди апӀурайи дяви вуйиваликан? Шлиз гьаму файда ктру дюнʼяйихъди дуст духьну ккундуш, думу Аллагьдиз душманди удучӀвура+. 5Гирами бикӀбариъ гьавайиди гьамци дибикӀна кӀуранчва?

«Ухьуъ учӀвнайи Рюгьназ
ухьу анжагъ ЧазтӀан духьну ккундар»+.

6Хъа Дугъу ухьуз мутӀан артухъ ужʼвал улупну. Магьа гьаддиз, Гирами бикӀбариъ дупна:

«Аллагь фурсачйириз къаршуди удучӀвуру,
хъа кьисматниин рази вуйидар ккун апӀуру»+.

7Гьаддиз, Аллагьдиз мютӀюгъ йихьай! Иблисдиз къаршу удучӀвай – думу учвхьан гьебгди+. 8Аллагьдихьна багахь йихьай – Аллагьра учвухьна багахь хьиди. Хилар жикӀай, гунагькрар, юкӀвар марцц апӀинай, кью-кьюб юкӀв айи адмийир!+
9Дердер апӀинай, гьарай ипай, ишай! Ичв аьлхъбар ишбариз илтӀибкӀрийичв, шадвал – пашманвализ. 10Агъайин улихь учву исди дисай, ва Дугъу учву за апӀиди.

11Сар-сариз чӀуру гафар мапӀанай, гъардшар. Шли чан гъардшиз чӀуру гафар апӀуруш ва тахсир кипруш, дугъу Къанундиз къаршуди кӀура ва Къанун тахсир апӀура. Хъа уву гьамци Къанундик тахсир кипраш, уву Къанундиъ улупнайиб тамам апӀрур дарва, хъа – судьявал апӀурава+. 12Аммаки, Къанун Туврур ва судьявал АпӀрур сартӀан адар, уьрхюз Шлур, ясана терг АпӀрур. Хъа уву гьацир фуж вува, яв багахь хьайирин суд апӀуз+?

13Гьамус учву узухъ хъебехъай, гьамци кӀурудар: «Гъи-закур саб фунуб-вуш шагьриз сад йисазди, ариш-вериш апӀури, гизаф пул гъазанмиш апӀуз гъягъидихьа». 14Учвуз, гьеле закур учвкан фу шулушра, аьгъдарчвуз! Ичв уьмур фу вухъа? Учву, сацӀиб ачмиш духьну, дургру дифарси вучва+. 15Учву, мидин ерина, гьарган гьамци дупну ккунду: «Эгер Агъайиз ккун дубхьну, ухьу сагъди гъузиш, гьамци-гьамци апӀидихьа»+. 16Хъа учву, учвʼин элеъначва ва ултӀурччвру гафар апӀурачва. Гьарсаб гьамциб фурс чӀуруб ву. 17Ва гьаддиз, учвуз дюзвал фу-вуш аьгъядишра, гьаци дарапӀрур гунгьин тахсиркар ву+.

5

Жвуваз жвувтӀан даккни девлетлуйириз жаза хьибди

5^1Хъа гьамус хъебехъай, учву, девлетлуйир! Ишай ва гьарай ипай учвʼин улукьуз ккайи бедбахтвалариин+. 2Ичв девлет гъутӀну, ичв палат сурари гъипӀну+. 3Ичв гъизилизна арсраз гандриж гъивну! Гьадму гандрижи учвуз къаршуди шагьидвал апӀиди ва ичв беден, цӀиси, ипӀиди. Учву ичв аьхиримжи йигъариз учвуз девлет уч дапӀначва!+
4Ичв хутӀлариъ бегьер уч апӀрудариз кьимат тутрувди, учвуз гъибтунчва, дурари Аллагьдиз гьарйир апӀура, ва хутӀлиъ айидарин агьрар Саваоф Агъайин ибарихьна дурукьна. (Саваоф – Аллагьдин ччвурарикан саб, аьршарин кьушмарин аьхюр кӀуру гаф ву). 5Учву жилиин девлетниин уьлюрхну яшамиш гъахьунчва, кефер апӀури гъахьунчва, урккру йигъаз ичв жанар гваназ гъюрхюнчва. 6Учву тахсир ктрудар тахсиркрар апӀуйчва ва йивну йихуйчва, хъа дурар учвуз гъаршу гъудужвдайи.

Сабур апӀинай ва ккарагай

7Гьаци вуйиган, сабур апӀинай, гъардшар, Агъа кьяляхъ гъюру йигъ хьайизкьан! Лигай, нежбер фукьан сабурлуди ккилигури шулуш, дубзнайи жили багьа бегьер хайиз фици думу чвлин ва хьадукран мархьариз ккилигури шулуш. 8Учвура сабурлувалиинди ккилигури гъузай, юкӀвар мюгькам апӀинай, гьаз гъапиш, Агъа гъюру йигъар сарун багахь хьа+. 9Гъардшар, Аллагьди учвуз жаза гьададабтӀуз, чиб-чпилан мулханай. Лигай, Судья гьамустӀанра урчӀарихъ дийигъна!+
10Гъардшар, сабур апӀбаъ ва мюгькамвалиъ Аллагьдин ччвурнахъан гъапи пайгъамбрарихъан мисал гъадабгъай+. 11Учвуз аьгъячвуз, аьхиризкьан мюгькамди гъуздариз учу бахтаврар кӀурача. Учвуз Аюбдин ижмиваликан гъеебхьунчвуз ва, Агъайи дугъаз чан уьмриъ фициб аьхир тувнуш, аьгъячвуз, гьаз гъапиш Агъа рягьимлур ву ва язухъ Зигрур ву+. 12Сифтена-сифте, йиз гъардшар, я завариинди, я жилариинди ху мапӀанай, я жараси гьич саб жюрейиинди ху мапӀанай. Гъит ичв анжагъ «ав» кӀурушваъ «ав» ибшри, «ваъ» кӀурушваъ «ваъ» ибшри, учвуз жаза дархьбан бадали+.

13Учвкан фуж балайикк ккахъиш, гъит ккарагри, фуж шадвали ацӀнаш, гъит Аллагьдиз мяълийир апӀри+. 14Учвкан фуж иццураш, хъугърударин жямяаьтдин аьхюриз дих апӀри ва, Агъайин ччвурнахъ ччим кадатну, гъит, гьадгъан зиин ккарагри+. 15ГьубкӀну хъугъвал айи ккарагували иццурайир сагъ апӀиди ва Агъайи думу ликриин апӀиди. Хъа эгер дугъу гунагь дапӀнаш, хил алдабгъиди. 16Гьаддиз чиб-чпин улихь жвувкан ктахьу гунгьар кӀулʼин дисай ва, Агъайи учву сагъ апӀбан бадали, чиб-чпихъанди ккарагай. Гьякь уьмур хъапӀрайирин ккарагбаъ гизаф кьувват а!+
17Илʼяс ухьусир адми вуйи. Думу лап ижмишнаан мархь дурубгъбан бадали ккарагнийи, ва шубуд йисанна гьацӀаъ гъубгъундайи+. 18Думу хъана ккарагнийи, ва аьршариан мархь гъубгънийи, жили бегьер гъабхнийи+. 19Йиз гъардшар, эгер учвкан фуж, гьякь рякълан улдугну, шли-вуш хъана алаънуш,+
20аьгъю йибхьай, гунагькар кучӀлин рякъхъан хътаури думу аьжалихьан уьрхюра ва гизаф гунгьар апӀуваликкан азад апӀура+.

+ 1:1 Матт. 13:55, Ляхнар 12:17, Ляхнар 15:13, Ляхнар 21:18, Галат 1:19, Галат 2:9, Лк. 22:30, Югь. 7:35, Ляхнар 26:7, Петрин-1 1:1

+ 1:2 Матт. 5:11-12, Петрин-1 1:6-7
+ 1:3 Рим 5:3
+ 1:4 Петрин-2 1:6, Матт. 5:48
+ 1:5 3 Пачч. 3:9-12, Насигьятар 2:3-6
+ 1:6 Матт. 21:21, Марк 11:24
+ 1:7 Якьубдин 4:8
+ 1:9 Коринф-1 1:31, Коринф-2 10:17
+ 1:11 Петрин-1 1:24

+ 1:12 Матт. 10:22, Марк 13:13, Якьубдин 5:11, Тимофейиз-2 4:8, Ачмиш 2:10

+ 1:15 Рим 5:12, Рим 6:23

+ 1:16 Марк 13:5, Югьандин-1 3:7, Колосс 2:8, Фессалоник-2 2:3

+ 1:17 Эвел 1:16, Югьандин-1 1:5

+ 1:18 Фессалоник-2 2:13, Ачмиш 14:4, Югь. 1:13

+ 1:19 Насигьятар 10:19, Насигьятар 14:29,

+ 1:21 Колосс 3:8

+ 1:22 Лк. 11:28, Югь. 13:17, Югьандин-1 3:18, Рим 2:13

+ 1:25 Якьубдин 2:12, Лк. 11:28

+ 1:26 Якьубдин 3:2-3

+ 1:27 Матт. 25:36, Петрин-2 3:14, Югьандин-1 5:18, Тимофейиз-1 5:22

+ 2:1 Матт. 22:16, Лк. 20:21, Рим 2:11

+ 2:5 Коринф-1 1:27-28, Коринф-2 8:9, Ачмиш 2:9

+ 2:10 Матт. 5:19, Галат 3:10
+ 2:12 Якьубдин 1:25
+ 2:13 Матт. 6:15, Матт. 18:35, Лк. 6:37

+ 2:16 Насигьятар 21:13, Матт. 25:35, Лк. 3:11, Югьандин-1 3:17-18

+ 2:18 Матт. 7:16, Галат 5:6

+ 2:19 Матт. 8:29, Марк 1:24, Марк 5:7, Ляхнар 16:17, Ляхнар 19:15

+ 2:21 Эвел 22
+ 2:22 Жугьдариз 11:17-18
+ 2:23 Эвел 15:6, Рим 4:3, Галат 3:6,
+ 3:1 Матт. 23:8

+ 3:2 3 Пачч. 8:46, Насигьятар 20:9, Югьандин-1 1:8-10, Рим 3:23, Якьубдин 1:26

+ 3:3 Насигьятар 26:3

+ 3:6 Матт. 12:34, Матт. 15:18, Насигьятар 16:27

+ 3:9 Эвел 1:26
+ 3:13 Якьубдин 2:18
+ 3:15 Тимофейиз-1 4:1, Ачмиш 2:24
+ 3:18 Матт. 5:9, Галат 6:8
+ 4:1 Петрин-1 2:11
+ 4:3 Насигьятар 10:3
+ 4:4 Югь. 15:19, Югьандин-1 2:15, Рим 8:7
+ 4:5 Коринф-1 6:19
+ 4:6 Насигьятар 3:34, Петрин-1 5:5
+ 4:7 Петрин-1 5:8-9, Эфес 4:27
+ 4:8 Якьубдин 1:7-8,
+ 4:11 Рим 14:4, Рим 14:10
+ 4:12 Якьубдин 5:9, Лк. 12:5, Матт. 7:1
+ 4:14 Насигьятар 27:1, Лк. 12:18-20,
+ 4:15 Ляхнар 18:21
+ 4:17 Югь. 9:41
+ 5:1 Лк. 6:24
+ 5:2 Матт. 6:19-20
+ 5:3 Рим 2:5
+ 5:8 Петрин-1 4:7
+ 5:9 Матт. 7:1, Якьубдин 4:12

+ 5:10 Матт. 5:12, Матт. 23:34, Ляхнар 7:52, Жугьдариз 11:32-38

+ 5:11 Матт. 10:22, Марк 13:13, Якьубдин 1:12, Ачмиш 2:10,

+ 5:12 Матт. 5:34-37
+ 5:13 Коринф-1 14:15, Эфес 5:19
+ 5:14 Марк 6:13

+ 5:16 Марк 1:5, Ляхнар 19:18, Эвел 20:17, 3 Пачч. 13:6, 4 Пачч. 4:33-34, Ляхнар 9:40, Ляхнар 28:8

+ 5:17 3 Пачч. 17:1, 3 Пачч. 18:1, Лк. 4:25
+ 5:18 3 Пачч. 18:42-45
+ 5:19 Галат 6:1
+ 5:20 Насигьятар 10:12, Петрин-1 4:8

+ https://ibt.org.ru/ebook?id=TBN

Читин гафар

Читин гафар

1. А

2. В

3. Г

4. Д

5. З

6. И

7. К

8. Л

9. М

10. Н

11. П

12. С

13. У

14. Ф

15. Х

16. Ш

Аллагьдин Агълиж – Иса Месигьдин ччвурарикан саб, фицики гьарсар касдин гунгьарихъанди Думу, агълижси, хачриин гъурбан гъахьну.

Аллагьдин Паччагьлугъ – Аллагьдин гьюкмин девир. Аллагьдин Паччагьлугъдиъ учӀвуб – Аллагь чпин паччагь вуди хьуб. Жараси – женнет.

Аллагьдин хал – Ерусалимдиъ ади гъабхьи Гирами дарамат. Анжагъ гьадушваътӀан жугьдари Аллагьдиз гъурбнар хури гъахьундар ва гьацира машкврариз гьадушвазтӀан уч шули гъахьундар. Сифте думу Дарамат ихь девир гъяйиз 10-пи аьсриъ Сулейман паччагьдин девриъ дивну. Хъасин, ихь девир гъяйиз 5-пи аьсриъ, жугьдар Вавилондиан йисирвалиан гъафиган, дарабгънайиб тазатӀан дивнийи. Ихь деврин 1-пи аьсриъ Гьирод паччагьди Дарамат жараси тикмиш гъапӀнийи. Исайи улихь ккимиди дупнайиси, ихь деврин 70-пи йисан му дарамат Римдин кьушмари ккидипнийи ва дидхъанмина таза алапӀундайи.

Аллагьсузар (Аллагь аьгъдрудар) – Иса жилиина гъяйиз, Аллагь садар жугьдаризтӀан аьгъяди гъахьундар, гьаз гъапиш Аллагьди Учв дурариз Къанундилантина аьгъю гъапӀну, имбуну халкьариз аьгъяди гъахьундар, я Аллагь аьгъяди ккунди гъахьундар, аьгъяди ккунидар жугьуд халкьдик ктикьури гъахьну.

Аьлимар – лигай: къанунчйириз.

Аьхюну малла – жугьдарин диндин кӀулин гъуллугъчи. Кюгьне Йикьрарин вахтари дурари халкьди гъапӀу гъурбнар кьабул апӀуйи ва Аллагьдиз ургуйи.

Вакилар – Аллагьди кадагънайи ва гьаънайи адмийир. Исайи гьамци, Чав ктагъу ва Чахъди лицури гъахьи 12 ученикдиз кӀуйи. Дурари инсанарихьна Ужувлан хабар рубкьну ккундийи.

Гирами китабар – Гирами Рюгьниинди дидикӀнайи вари китабар: Мусайин хьуб китаб, Пайгъамбрарин китаб, Мяълийирин китаб ва ЦӀийи Йикьрарин китаб.

Гирами чадур, Шагьидвалин чадур – Аллагьдиз хал дивайиз Дугъаз икрам апӀрушв ва гъурбнар хрушв. Думу, Аллагьди гъапибси, дапӀнайиб вуйи. Му мици Кюгьне Йикьрарин вахтари гъабшиб вуйи.

Гунгьар гардандиъ дисуб – Аллагьдин улихь жвуван гунгьарин гъавриъ ахъуб ва цӀийи, гунгьар ктру уьмур ккебгъуб.

Гъурбан апӀрушв – жилихьан ягъалди, гъвандикан, батӀрикан ясана рукькан дапӀнайишв. Гъурбан гъапӀуб гьадушвʼин дипуйи ва Аллагьдиз убгуйи. Иса жилиина дуфнайи вахтна, гъурбан апӀрушв Аллагьдин хулаъ айи. Душвʼин гъурбан гъапӀуб убгуз Аллагьдин гъуллугъчйиризтӀан (маллйир) ихтияр ади гъабхьундар.

Давудрин Насил – Месигьдиз гьаци кӀуйи. Думу Давуд паччагьдин насларикан духьну ккундийи.

Динар (динарий) – улихь вахтари сад йигъандин зегьметнахъ тувру кьимат.

Заан диванхана (синедрион) – жугьдарин диван апӀру гьюкум айи заан мажлис. Думу 70 касдикан ибарат вуйи. Иса жилиин ва жугьдар Рим вилаятдин гьюкмикк ккайи вахтна, заан диванханайин кӀулин къарар, анжагъ жугьдарин жилариин али Рим гьюкмин ихтияр гъабхьиган, кьувватнаъ убчӀвуйи.

Зилотар – жугьдарин диндин саб десте. Дурариз жара миллетарихьан жугьдарин дин марцциди уьбхюз ва Римдин гьюкмиккан Израиль дявдиинди азад апӀуз ккундийи.

Инсаниятдин Бай – Кюгьне йикьрарин китабариъ Месигьдиз гьаци кӀуйи. Исайи, Чаз гьамци кӀури, Учв Месигь вуйиб улупнийи. Сакьюдар Гирами китабариъра Месигьдиз гьаци кӀура.

Къанун – Муса пайгъамбриз Аллагьди туву табшуругъар айи Гирами китабарин кюгьне саб пай. Дидиз Таврат, Тора вая Мусайин хьуб китаб кӀури шулу.

Къанун тамам апӀуб – вари жугьдарин буржи. Думу Къанундиъ, адми фици яшамиш духьну ккундуш, уьмриъ фу гъадагъа вуш, жара гьюкуматдиндарихъди фици духьну ккундуш, мидланна гъайри, гизаф кьадар аьдатарикан, хурагарикан ва жара гизафубдикан дибикӀна.

Къанунчйир – инсанариз Къанундин къайдйир улупру гъуллугъчйир. Жугьдарин дурариз аьхю гьюрмат айи.

Лавшарин машквар – Пасха машкврихъан дишла ургуд йигъан тебрик апӀру машквар. Думу вахтна анжагъ дун ктру уьлтӀан (лавшартӀан) дитӀну ккундайи.

Левитар – дурар Аллагьдин гъулугъчйир (маллйир) даршра, дурари, Аллагьдин хулаъ мукьмар йивури, Аллагьдин ад за апӀури, гъурбан апӀурайи гьяйванатар ургуз ва жара ляхнариз кюмекчйир гъахьну. Мидланра гъайри, дурари Къанундин дарсар туври гъахьну ва халкьдин арайиъ дурар мялимарси вуйи. Мици Левийин тухмиан вуйи адмийиризтӀан апӀуз ихтияр ади гъабхьундар.

Маллйир – Ерусалимдиъ айи Аллагьдин хулан гъуллугъчйир. Дурарин вазифа, Къанундиъ улупнайиганси, гъурбнар хуб, ургуб вуйи.

Манна – Мусайин хиликкди гъумран чюллериъ Израиль халкь уьгънайи вахтари Аллагьди дурариз завʼан гьапӀри гъабхьи хураг.

Месигь – Гирами китабариъ улупнайиси, инсанар уьрхбан бадали Аллагьдихьан Дуфнайир.

Мист – Гирами китабар урхбан ва гьацира ккарагбан бадали жугьдар уч шлу хал. Жугьдарин мистаъ гьар султ йигъан уч шуйи. Мистариъ Кюгьне йикьрар урхуз ва дурарин мяна ктибтуз гьар жугьуддиз ихтияр ади гъабхьну. Жугьдар яшамиш шлу гьар шагьриъ, гъулаъ мистар ади гъахьну. Аьдат вуйиси, дурарин яшайиш гьаддилан илтӀибкӀнайи, ва мистан аьхюрра варитӀан гьюрматлу кас шули гъахьну.

Мяълийирин китаб – Гирами китабарикан саб. Дидиз 150 мяъли дахил шула. Дурари Аллагьдин аднакан, аьжаликкан адмийир уьрхюзди Аллагьдиз баркаллагьнакан, Аллагьдин зурбаваликан, Аллагьдиз ккарагбакан кӀура.

Налукар уч апӀрур – Къанун дюрюбхди, Римдин хазнайиз пул уч апӀру жугьдар. Дурар тмуну жугьдариз лап даккни инсанар вуйи.

Пайгъамбрар – Аллагьдин гафар деерхьну, дурар адмийириз ктитрудар. Пайгъамбрар Иса гъяйиз ади гъахьну. Аллагьдин пайгъамбар жугьуд адмийикантӀан шлуб дар, гьаз гъапиш Аллагьди гьадму Чан халкьдигъянтӀан пайгъамбрар гъядягъюри гъахьундар, фицики дурари Аллагьдин Къанун хъапӀуз улупури гъахьну. Пайгъамбрарин китабар Кюгьне йикьрарин пайназ дахил шула.

Пасха – Египетдин лукӀʼваликкан ата-бабйир азад хьувал кӀваина хру жугьдарин кӀулин машквар. Пасхайин машквар гьар хьадукра апрелиъ Ерусалимдиъ къайд апӀуйи. Пасхайин хурагназ, аьдат вуйиси, агълиж дубккну ккундийи.

Саддукйир – жугьдарин диндин саб десте. Дурари КъанундизтӀан гъуллугъ апӀури гъахьундар. Гьаддиз лигну, дурар гъачӀидар чӀиви хьувалихъ хъугъри гъахьундар, фицики, чпи фикир апӀурайиси, Къанундиъ дидкан дибикӀну адруган.

Султ йигъ – гирами ва гьяфтайин аьхиримжи йигъ. Му йигъ марцци йигъ вуди гьисаб апӀурайи. Къанундиз лигну, султ йигъан лихуз гъадагъа апӀурайи. Жугьдарин ригъ алабхъбан кьяляхъ закурин йигъ ккебгъуйи. Гьаддиз, жвуми йигъан ригъ алабхъбалан кьяляхъ тап султ йигъан ригъ алабхъайизкьан лихуз ихтияр ади гъабхьундар, думу йигъ Аллагьдиз бахш дапӀну ккундийи.

Ужувлан хабар – Аллагьди тувнайи Гаф. Гьадму Гаф уьмриз Аллагьди Иса Месигьдилантина арайиз гъабхну. Гьадгъулантина вари инсаниятдиз чпи уьрхюз рякъ ачмиш гъабхьну – магьа Аллагьдихьан дуфнайи Ужувлан хабар жилариин гьарсар касдиз.

Ученикар (Исайин) – Исайихъ хъугънайидар, Дугъан терефкрар, Дугъан гаф агъю апӀурайидар ва Дугъан рякъ дибиснайидар.

Фарисйир – жугьдарин диндин саб десте. Дурари Къанундиъ улупнайиб гьярф-гьярфнаъди тамам апӀуйи. Халкьдин арайиъ дурарин аьхю гьюрмат айи. Дурар, чпин аьгъювализ лигну, гизаф фурс кайидар вуйи.

Хач – иливбан ишараси чиб-чпик китӀнайи кьюб хамхар. Дурарикан сабунуб жилиъ убсуйи, хъа гьатмунуб дидик кабсуйи. Рим гьюкми тахсиркрар гьацдар хачарик карсуйи. Адмийирикан аьзабар кчӀюкьбан бадали, дурари дурар хачрак кьумар йивну карсуйи ва йикӀайизкьан гьаци кирхну гъитуйи.

Хъугърударин мажлис, ясана хъугърудар – му гаф кьюб мянайиинди ишлетмиш апӀури шулу: 1) Саб йишвахь уч шлу Иса Месигьдихъ хъугъру адмийир. 2) Вари дюнʼя вуйибси яшамиш шулайи Исайихъ хъугъру адмийир.

ХьуцӀурарин машквар (Бегьер ккадабцӀбан машквар) – бегьер ккадабцӀбалан кьяляхъ апӀру машквар. Жугьдари думу машквар, Азадвалин (Пасхайин) машкврихъан хьцӀурпи йигъан тебрик апӀури шулу.

Штуан апӀуб – гунгьар гардандиъ дисбан ва гунгьарихьан марцц хьпан лишан вуди, штукк ккеркну, таза беден хъибшу мисал вуди, ккудучӀвуб. Мици, Аллагьди дупну, Исайин терефкрари апӀури шулу, гьаз гъапиш Исайихъ хъугърур гъашигантӀан женнетагьли хьуз шлуб дар. Му аьдатну инсан Аллагьдиз бахш гъахьивал ва цӀийи уьмур ккебгъувал улупура.

Ччвурар (ЦӀийи Йикьрар)

Ччвурар (ЦӀийи Йикьрар)

1. Аюб

2. Вавилон

3. Гоморра

4. Гьарун

5. Гьирод

6. Давуд

7. Ибрагьим

8. Ильяс

9. Исакь

10. Мелхиседек

11. Муса

12. Нюгь

13. Сарай

14. Содом

15. Сулейман

16. Юнус

17. Якьуб

Ччвурар

Аюб – аьгь апӀуз даршлу аьзабар аьгь гъапӀу кас. Дугъкан, «Кюгьне Йикьрарин» «Аюб» китабдиъ дибикӀна.

Вавилон – Иса Месигь гъяйиз улихьна вахтари Вавилон вилаят жугьуд халкьдин лап яман душман вуди гъабхьну. ЦӀийи Йикьрарнаъ «Вавилон» кӀуру гаф саспи йишвариъ иблисдин вая шейтӀнин гьюкум вуди ишлетмиш апӀура.

Гоморра – ДубкӀнайи (Мертвое) гьюлин гъирагъдихъ хъади гъахьи хьуб шагьрикан кьюбдиз Гоморра ва Содом кӀуйи. Гьадму шагьрариъ яшамиш шули гъахьи адмийири апӀури гъахьи гунгьариз дилигну, Аллагьди завʼан мархьси цӀана гугут дубгъну, гьадму кьюбиб шагьрар гъургну.

Гьарун – Муса пайгъамбрин аьхюну гъардаш. Аллагьдин гъуллугънаъ хьуз ва Аллагьдиз Израиль халкьдихъанди гъурбнар хуз, анжагъ Гьарундиз ва дугъан насларизтӀан ихтияр ади гъабхьундар.

Гьирод – хъади-хъади гъахьи юкьур паччагьдиин алди гъабхьи ччвур. 1. Зурба Гьирод – вари Палестина уьлкейин паччагьвал апӀури гъахьи жугьдарин паччагь. Гьадгъу паччагьвал апӀурайиган, Иса Месигь бабкан гъахьну. 2. Гьирод Антипа – Галилей уьлкейин паччагь, Зурба Гьироддин бай. 3. Гьирод Агрипа – Зурба Гьироддин балин бай (хтул). Дугъу Палестинайин аьхювал апӀурайи вахтна, Исайихъ хъугърударихъ думу ижмиди хъергри гъахьну.

Давуд – Ягьудайин тухмиан гъахьи Израилин варитӀан машгьур паччагь. Пайгъамбрари, гьякьди дюнʼяйиин паччагьвал апӀру Месигь Давудрин насларикан хьиди, кӀури, улихьмиди кӀури гъахьну.

Ибрагьим – Аллагьди гьаму пайгъамбрихъди йикьрар гъийитӀнийи. Израиль халкь гьамгъулантина ккебгъра. Ибрагьим Аллагьдихъ хъпехърур, Аллагьдиин хъугъʼвал алир вуйи, ва Аллагьди думу дугъри кас вуди гьисаб гъапӀну.

Ильяс – Кюгьне йикьрарнан вахтари гирамидарикан сар ва адлу пайгъамбар. Думу чӀивидимиди аьршариз гъурхну. Израиль гьюкуматдин аьхюр вуйи Ахавдина дугъан хпири кучӀлин аллагьариз икрам апӀурайиган, Ильясди дурариз Аллагьдин гафар гъапнийи. Гьаму дюнʼяйиз гъюз Месигь гьязур гъапӀур Ильяс ву.

Исакь – Ибрагьимдинна Сарайин бай.

Мелхиседек – Салим кӀуру йишван паччагь, Аллагьдин гъуллугънаъ айир. Ибрагьим пайгъамбри дугъаз, дявдиъ гъалиб духьну гъюрури, чахь хьайибдикан йицӀубпи пай тувнийи. Гьаддин кьяляхъ, Ибрагьимдиз ужʼвал апӀин кӀури, Мелхиседек Аллагьдиз ккарагнийи.

Муса – пайгъамбар, жугьдарин варитӀан машгьур кас, дурарин аьхюр. Дугъу чан халкь, жугьдар, Египетдин йисирваликкан ккадаъну. Дугъу Аллагьди туву Къанун чан халкьдихьна гъурубкьну.

Нюгь – пайгъамбар. Аллагьди, гьадмугандин дюнʼя, илипну шид, ккидипайиз, Нюгьдиз гими апӀин гъапну. Гьадиъди думу ва дугъан хизан Аллагьдихъ хъугъувалилантина аьжалнаккан гъюрхну.

Сарай – Ибрагьим пайгъамбрин хпир, Исакьдин дада.

Содом – лигай: Гоморрайиз.

Сулейман – Давудрин бай. Давудрин кьяляхъ Израиль уьлкейин паччагь. Сулейман паччагь вуйиган, Израиль гьюкумат гизаф девлетлу ва кьувватлу шулу. Сулейманди Ерусалимдиъ Аллагьдиз сабпи хал (дарамат) дивру.

Юнус – пайгъамбар, шубуд йигъан балугъин фуниъ ади гъашир.

Якьуб – Исакьдин бай, дугъаз Израилра кӀури шулу.

Картйир

Картйир

Картйир

1. Палестина Месить Иса жилиин алигандин девриъ

2. Ерусалим Месить Иса жилиин алигандин девриъ

3. Месить Иса жилиин алигандин девриъ Ерусалимди айи Аллагьдин хулан план

4. Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Шубубни сиягьат

5. Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Кьюбни сиягьат

6. Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Сабпи сиягьат

7. Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Юкьубни сиягъат - Рим шагьриз

Палестина Месить Иса жилиин алигандин девриъ

Ерусалим Месить Иса жилиин алигандин девриъ

Месить Иса жилиин алигандин девриъ Ерусалимди айи Аллагьдин хулан план

Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Шубубни сиягьат

Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Кьюбни сиягьат

Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Сабпи сиягьат

Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Юкьубни сиягъат - Рим шагьриз

Шиклар

Шиклар

Шиклар

1. ЕРУСАЛИМ: ЕЛИОН ДАГЪДИЛАН РЯБКЪЮРАЙИБ

2. ЕРУСАЛИМ ВА ЕЛИОН ДАГЪ

3. СИНАЙ ДАГЪ

4. КЬИЛЗИ (ДУБКӀНАЙИ) ГЬЮЛ

5. ФАВОР ДАГЪ

6. НАЗАРЕТ

7. ВИФЛЕЕМ

8. ЯРДАН

9. КАПЕРНАГЬУМ

10. ГАЛИЛЕЙИН КАНА

11. ЯГЬУДИЯЙИАН САМАРИЯЙИЗ ВУЙИ РЯКЪ

12. ГЕННИСАРЕТ ДАГАР (ГАЛИЛЕЙ ГЬЮЛ)

13. ВИФАНИЯ

14. РИМДИН КОЛИЗЕЙ

ЕРУСАЛИМ: ЕЛИОН ДАГЪДИЛАН РЯБКЪЮРАЙИБ

Сулейманди диву Аллагьдин хал алди гъабхьишв. Гьамус мушв'ин Уьмран мист ал.

ЕРУСАЛИМ. ЕЛИОН ДАГЪДИЛАН РЯБКЪЮРАЙИБ (ригъгьудубчӀврушвхъан)

ЕРУСАЛИМ ВА ЕЛИОН ДАГЪ

Хьа Ерусалимдиз багагь гьашиган, дидиз лигури, Иса гъишу. (Лк. 19:41)

ЕРУСАЛИМ ВА ЕЛИОН ДАГЪ

СИНАЙ ДАГЪ

Агъа зав'ан Синай дагъдиина, дидин кӀакӀниина гъафи. Агъайи Мусайизра душв'ина дих гьапӀу. Аскканзина думура ккудучӀву. (Адаувал 19:20 )

СИНАЙ ДАГЪ

КЬИЛЗИ (ДУБКӀНАЙИ) ГЬЮЛ

Дурар вари Сиддим дерейиъ кдикьнийи. Гъамус душвайишв Кьилзи гьюли ккапӀна. (Хьувал 14:3)

КЬИЛЗИ (ДУБКӀНАЙИ) ГЬЮЛ

ФАВОР ДАГЪ

Кафарира къиблара Уву яратмиш гьапӀунва; Фавор ва Ермон дагъарра Яв Черниин жадвалия а. (Мяыл, 13)

ФАВОР ДАГЪ

НАЗАРЕТ

Хьа йиргьубли ваз улубкьиган, Аллагьди, Галилей уьлкейиъ айи Назарет кӀуру шагьриз, Давудрин тухмиан вуйи Юсуф кӀуру касдиз хъирснайи шурагьна Жабраил малайик гьаъру. Шуран ччвур Мар'ям вуйи. (Лк. 1:26, 27)

НАЗАРЕТ

ВИФЛЕЕМ

«Увура, Вифлеем, Ягьудия юрднан шагьрарин арайиъ сабдииндира бицӀиб дарва, фицики ув'ан удучӀвиди Йиз Израилин халкь уьрхру Аьхюр». (Матт. 2:6)

ВИФЛЕЕМ

ЯРДАН

Гьадму вахтна Ягь'яйихьна Галилей уьлкейиан Иса гъюру. (Матт. 3:13)

ЯРДАН

КАПЕРНАГЬУМ

Думу, Назаредиан удучӀвну, Забулун ва Нафталим кӀуру юрдарин аьтрафариъ айи Галилей гьюлин гъирагъдихь хьайи Кафернагьумдиъ дергру. (Матт. 4:13)

КАПЕРНАГЬУМ

ГАЛИЛЕЙИН КАНА

Кьюд йигълан Галилей уьлкейин Кана шагьриъ сумчир шулу. Душваъ Исайин дадара айи. (Югь. 2:1)

ГАЛИЛЕЙИН КАНА

ЯГЬУДИЯЙИАН САМАРИЯЙИЗ ВУЙИ РЯКЪ

Ягьудия уьлке гъибтну, Агъа хъана Галилей уьлкейиз гъягьюру. Дугъан рякъ Самария юрднаантина вуйи. (Югь. 4:3, 4)

ЯГЬУДИЯЙИАН САМАРИЯЙИЗ ВУЙИ РЯК

ГЕННИСАРЕТ ДАГАР (ГАЛИЛЕЙ ГЬЮЛ)

Сабан, Аллагьдин гаф ебхьбан бадали, халкь Исайилан илтӀишуру, хъа Думу Учв Генисарет гьюлихъ дийигьну... (Лк. 5:1)

ГЕННИСАРЕТ ДАГАР (ГАЛИЛЕЙ ГЬЮЛ)

ВИФАНИЯ

Пасхайин машквар ккебгъуз йирхьуд йигъ ккимиди, Иса, Чав чӀиви гъапӀу Лазар яшамиш шулайи Вифанияйиз гъюру. (Югь. 12:1)

ВИФАНИЯ

РИМДИН КОЛИЗЕЙ

МЕСИГЬДИН ТЕРЕФКРАРИЗ АБЗАБ-АБЗИЯТАР ТУВНУ, ГЪИРМИШ ГЪАПШУ ЙИШВ.

Хьа узуз... Исайикан шагьидвал дапӀну ва Аллагьдин Гафналантина ккахьну, кӀулар алдатӀнайи рюгьяр гъяркъзуз. Мурар, вягьши гьяйванатдиз, я дидин су- ратназ икрам дарапӀдар ва унтҐин, ясана хил'ин лишан капӀуз гъидритдар ву. (Ачмиш. 20:4)

РИМДИН КОЛИЗЕЙ

Table of Contents

ЦӀийи Йикьрар: Якьубдин

Сифте гаф

Якьубдин

- Якьубдин
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5

Читин гафар

- Аллагьдин Агълиж
- Аллагьдин Паччагьлугъ
- Аллагьдин хал
- Аллагьсузар (Аллагь аьгъдрудар)
- Аьлимар
- Аьхюну малла
- Вакилар
- Гирами китабар
- Гирами чадур, Шагьидвалин чадур
- Гунгьар гардандиъ дисуб
- Гъурбан апӀрушв
- Давудрин Насил
- Динар (динарий)
- Заан диванхана (синедрион)
- Зилотар
- Инсаниятдин Бай
- Къанун
- Къанун тамам апӀуб
- Къанунчйир
- Лавшарин машквар
- Левитар
- Маллйир
- Манна
- Месигь
- Мист
- Мяълийирин китаб
- Налукар уч апӀрур
- Пайгъамбрар
- Пасха
- Саддукйир
- Султ йигъ
- Ужувлан хабар
- Ученикар (Исайин)
- Фарисйир
- Хач
- Хъугърударин мажлис, ясана хъугърудар

- ХьуцӀурарин машквар (Бегьер ккадабцӀбан машквар)

- Штуан апӀуб

Ччвурар (ЦӀийи Йикьрар)

- Аюб
- Вавилон
- Гоморра
- Гьарун
- Гьирод
- Давуд
- Ибрагьим
- Ильяс
- Исакь
- Мелхиседек
- Муса
- Нюгь
- Сарай
- Содом
- Сулейман
- Юнус
- Якьуб

Картйир

- Палестина Месить Иса жилиин алигандин девриъ

- Ерусалим Месить Иса жилиин алигандин девриъ

- Месить Иса жилиин алигандин девриъ Ерусалимди айи Аллагьдин хулан план

- Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Шубубни сиягьат

- Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Кьюбни сиягьат

- Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Сабпи сиягьат

- Вакил Павели Ужувлан хабар рабгъуб: Юкьубни сиягъат - Рим шагьриз

Шиклар

- ЕРУСАЛИМ: ЕЛИОН ДАГЪДИЛАН РЯБКЪЮРАЙИБ
- ЕРУСАЛИМ ВА ЕЛИОН ДАГЪ
- СИНАЙ ДАГЪ
- КЬИЛЗИ (ДУБКӀНАЙИ) ГЬЮЛ
- ФАВОР ДАГЪ
- НАЗАРЕТ
- ВИФЛЕЕМ
- ЯРДАН
- КАПЕРНАГЬУМ
- ГАЛИЛЕЙИН КАНА
- ЯГЬУДИЯЙИАН САМАРИЯЙИЗ ВУЙИ РЯКЪ
- ГЕННИСАРЕТ ДАГАР (ГАЛИЛЕЙ ГЬЮЛ)
- ВИФАНИЯ
- РИМДИН КОЛИЗЕЙ